
Srokosz
Lanius excubitor
Rozpoznaj gatunek srokosz po głosie lub zdjęciu i zapisuj swoje obserwacje w aplikacji Ptasi Paszport.
Srokosz to średniej wielkości dzierzba o kontrastowym, czarno‑szaro‑białym upierzeniu i wyraźnej czarnej „masce” na głowie. Zamieszkuje rozległe obszary Eurazji oraz północnej Afryki; część populacji wędruje i zimuje na południe od miejsc gniazdowania. Poluje z zasiadki, wypatrując zdobyczy z wysokich punktów obserwacyjnych, i nie jest globalnie zagrożony.
Czy wiesz, że?
- Epitet gatunkowy excubitor znaczy „strażnik/wartownik” i nawiązuje do zwyczaju czatowania lub dawnych praktyk sokolników.
- Nazwa rodzajowa Lanius wywodzi się z łaciny i oznacza „rzeźnik”.
Głos
O gatunku
Rozpoznawanie
Średniej wielkości dzierzba o jasnoszarym grzbiecie i białawym spodzie, z wyraźnym czarnym paskiem biegnącym od kantarka przez oko po pokrywy uszne; upierzenie ma kontrastowo czarno‑szaro‑białe. W terenie charakterystycznie siada na eksponowanych punktach obserwacyjnych; od innych dzierzb odróżnia go rozległa, ciemna „maska” i ogólnie jaśniejsze, popielate ubarwienie bez rudawych tonów.
Rodzina
Laniidae
Wielkość
Średni (drozd)
Kolory
szary, biały, czarny
O siedlisku
Zasiedla tereny otwarte i półotwarte z rzadką, niską roślinnością, w tym świetliste fragmenty tajgi, mokradła, skraje lasów i obszary rolnicze, pod warunkiem obecności dogodnych wysokich punktów do obserwacji.
Pożywienie
Zjada owady oraz drobne kręgowce naziemne, m.in. żaby, traszki, jaszczurki i małe ssaki (norniki, ryjówki, myszy), a także inne ptaki; niestrawione resztki wydala w postaci wypluwek.
Zachowanie
Cierpliwie czatuje na odsłoniętych, wysokich punktach (martwe wierzchołki drzew, linie energetyczne, ambony, słupki), skąd wypatruje i atakuje zdobycz; część populacji jest wędrowna.
Źródła
Zdjęcie: Tisha Mukherjee, CC BY-SA 4.0 https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Great Grey Shrike in Bhigwan August 2025 by Tisha Mukherjee 02.jpg
Nagranie: Pascal Christe, CC BY-SA 4.0 https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Lanius_excubitor_-_Great_Grey_Shrike_XC595816.mp3
Tekst: Wikipedia (Polish), CC BY-SA 4.0 https://pl.wikipedia.org/wiki/Srokosz
