
Hełmiatka
Netta rufina
Rozpoznaj gatunek hełmiatka po głosie lub zdjęciu i zapisuj swoje obserwacje w aplikacji Ptasi Paszport.
Hełmiatka to średniej wielkości kaczka z rodziny kaczkowatych, zasiedlająca rozległe obszary południowej Palearktyki, z izolowanymi populacjami także w północnej Afryce. Najczęściej wybiera duże zbiorniki z mozaiką szuwarów i otwartej, głębszej wody, bywa spotykana także na słonawych akwenach. Wiele populacji przemieszcza się sezonowo, a w locie u obu płci widoczny jest szeroki biały pas na skrzydle. Gatunek nie jest globalnie zagrożony wyginięciem.
Czy wiesz, że?
- Choć zaliczana do kaczek nurkujących, często zdobywa pokarm przez spławianie i płytkie zanurzanie, a nie pełne nurkowanie.
- W czasie toków samiec potrafi podawać samicy kępy roślin wodnych niczym ‘poczęstunek’.
Głos
O gatunku
Rozpoznawanie
Samiec w szacie godowej ma kasztanowordzawą, ‘puszystą’ głowę z wypukłym czołem (hełm), karminowoczerwony dziób, czarną pierś i brzuch, białe boki oraz szarawy wierzch; nogi również czerwonawe. Samica jest szarobrązowa z wyraźnym jasnym policzkiem i ciemną czapeczką oraz szarawym dziobem z różowawą plamą u nasady. W locie obie płcie pokazują szeroki biały pas na skrzydle. W porównaniu z innymi kaczkami nurkującymi samiec wyróżnia się czerwonym dziobem i ‘hełmiastą’ głową, a samica kombinacją jasnego policzka i ciemnej czapeczki.
Rodzina
Anatidae
Wielkość
Duży (wrona)
Kolory
pomarańczowy, czarny, biały, brązowy, czerwony
O siedlisku
Większe stawy i jeziora z gęstymi trzcinowiskami sąsiadującymi z otwartą, czystą i głębszą wodą; zasiedla też słone i słonawe laguny oraz jeziora o skąpej roślinności. Gniazdo umieszcza nisko nad wodą wśród roślinności, często na kożuchach starej trzciny.
Pożywienie
Głównie zielone części roślin wodnych (pączki, młode pędy, kłącza i nasiona), uzupełniane drobnymi bezkręgowcami: mięczakami, skorupiakami i owadami. Żeruje wyłącznie w wodzie, najczęściej spławiając się i płytko nurkując; nie żeruje na lądzie.
Zachowanie
Większość czasu spędza na wodzie, pływając z charakterystycznie głębiej zanurzoną przednią częścią tułowia. Gniazduje pojedynczo lub w małych skupieniach w szuwarach; samiec podczas toków prezentuje nastroszony ‘hełm’ i bywa, że karmi samicę. Odzywa się głuchym 'gueng' lub dźwięcznym 'bet', a samica chrapliwym 'karr'. Po okresie lęgowym chętnie tworzy stada na otwartych wodach.
Źródła
Zdjęcie: Diliff, CC BY-SA 3.0 https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Netta rufina (Red-crested Pochard) Male, London Wetland Centre - Diliff.jpg
Nagranie: Pascal Christe, XC780823, CC BY-SA 4.0 https://xeno-canto.org/780823
Tekst: Wikipedia (Polish), CC BY-SA 4.0 https://pl.wikipedia.org/wiki/He%C5%82miatka
