Jarzębatka

Jarzębatka

Curruca nisoria

Rozpoznaj gatunek jarzębatka po głosie lub zdjęciu i zapisuj swoje obserwacje w aplikacji Ptasi Paszport.

  • Pobierz z App Store
  • Pobierz z Google Play
Liczebność: Bardzo pospolity

Jarzębatka to największa z pokrzewek z rodzaju Curruca, długodystansowy wędrowiec gniazdujący od wschodniej części Europy po środkową Azję i zimujący w Afryce Wschodniej. Uwagę zwraca jarzębate, poprzeczne prążkowanie spodu ciała i żółta tęczówka dorosłych ptaków, nadające jej „drapieżny” wygląd. Preferuje mozaikę półotwartych siedlisk z gęstymi krzewami, jest skryta, ale potrafi śpiewać z odsłoniętych punktów i w locie tokowym.

Czy wiesz, że?

  • Dorosły samiec, z żółtą tęczówką i silnym prążkowaniem, bywa mylony z małym drapieżnikiem lub kukułką z daleka.
  • Jarzębatka stosunkowo często staje się gospodarzem pasożytnictwa lęgowego kukułki i wysiaduje jej jaja.

Głos

Śpiew
Głos alarmowy

O gatunku

Rozpoznawanie

Masztywniej zbudowana, największa z pokrzewek: długi ogon, dość gruby dziób i ciemnopopielaty wierzch. Spód ciała wyraźnie, gęsto jarzębato prążkowany; skrzydło z dwoma jasnymi paskami (białe zakończenia pokryw) i białymi obrzeżeniami lotek, ogon ciemny z jasnymi krawędziami. Dorosłe mają żółtą tęczówkę, co odróżnia je od większości pokrzewek; samice są bardziej brązowe i słabiej prążkowane, młode niemal bez prążkowania i z ciemnym okiem. Od piegży i cierniówki różni się przede wszystkim silnym prążkowaniem spodu, żółtą tęczówką dorosłych i obecnością dwóch wyraźnych pasków na skrzydle.

Rodzina

Sylviidae

Wielkość

Mały (wróbel)

Kolory

szary, biały, brązowy, czarny, żółty

O siedlisku

Zasiedla półotwarte krajobrazy z gęstymi zaroślami i krzewami: skraje lasów, śródpolne zadrzewienia, młode nasadzenia, zakrzaczone miedze i nasłonecznione, zarośnięte zbocza, a także nadrzeczne i przyjeziorne zarośla. Preferuje miejsca słoneczne, bogate w krzewy, zwykle z dala od zwartej zabudowy.

Pożywienie

Głównie owady, ich larwy i poczwarki oraz pająki, a jesienią także jagody i inne owoce; sporadycznie chwyta drobne kręgowce. Żeruje w krzewach i niższych partiach drzew, na zielnych zaroślach oraz na ziemi, rzadko łapie zdobycz w locie.

Zachowanie

Prowadzi skryty tryb życia, najczęściej przebywa w gęstych krzewach i w dolnych koronach drzew. Samiec śpiewa z wyeksponowanych gałęzi oraz wykonuje lot tokowy z charakterystycznym „klaskaniem” skrzydłami; bywa energiczny i agresywny w obronie terytorium. Gniazdo buduje nisko w gęstych, często kolczastych krzewach, starannie maskując je; bywa monogamiczna, ale zdarza się poligynia.

Źródła

Nagranie: Jochem Verweij, XC910640, CC BY-SA 4.0 https://xeno-canto.org/910640

Nagranie: Jochem Verweij, XC903882, CC BY-SA 4.0 https://xeno-canto.org/903882

Tekst: Wikipedia (Polish), CC BY-SA 4.0 https://pl.wikipedia.org/wiki/Jarz%C4%99batka

Zobacz też