Ptasi Paszport
Polski
Czyż

Czyż

Spinus spinus

Rozpoznaj gatunek czyż po głosie lub zdjęciu i zapisuj swoje obserwacje w aplikacji Ptasi Paszport.

  • Pobierz z App Store
  • Pobierz z Google Play
Liczebność: Bardzo pospolity

Czyż to mały łuszczak o żółtozielonym ubarwieniu, szeroko rozpowszechniony w Eurazji, a zimą sięgający także północno-zachodniej Afryki. Samiec ma czarną czapeczkę i podgardle, samica jest bledsza i bez czerni; gatunek nie wyróżnia podgatunków i nie jest zagrożony. Poza okresem lęgowym tworzy ruchliwe, głośne stadka, często żerujące na olszach i brzozach.

Czy wiesz, że?

  • Gniazdo misternie oblepia pajęczyną i przędzą z kokonów owadów, co pomaga w maskowaniu konstrukcji na świerkach i innych iglastych.
  • Dawniej bywał krzyżowany z kanarkami i innymi łuszczakami w hodowlach dla uzyskania ciekawych śpiewów; dziś praktyki te są ograniczane ze względu na ochronę dzikich ptaków.

Głos

Głos wabiący

O gatunku

Rozpoznawanie

Bardzo mały, mniejszy od wróbla łuszczak o żółtozielonym ubarwieniu i dwóch wyraźnych żółtych pasach na czarnych skrzydłach. Samiec ma czarną czapeczkę i podgardle oraz jaskrawszy żółty spód, samica jest bledsza, bardziej kreskowana i bez czerni. Krótki, głęboko wcięty ogon z żółtawą nasadą oraz smukły, spiczasty dziób; lot wyraźnie falisty. Od dzwońca odróżnia go mniejszy rozmiar, smuklejsza sylwetka, cieńszy dziób i obecność dwóch żółtych pręg na skrzydle.

Rodzina

Fringillidae

Wielkość

Mały (wróbel)

Kolory

zielony, żółty, czarny, brązowy, biały

O siedlisku

Zasiedla rozległe bory iglaste i mieszane z domieszką świerka (często wilgotne), w górach świetliste lasy iglaste, a lokalnie także parki i ogrody. Zwykle trzyma się skupisk drzew; zimą szczególnie chętnie odwiedza olsze i brzozy.

Pożywienie

Przede wszystkim nasiona olchy, brzozy i wierzby, a także chwastów i drzew iglastych; w sezonie lęgowym zjada też drobne owady (np. mszyce) i pająki. Zimą chętnie korzysta z karmników, wybierając nasiona słonecznika, konopi i lnu.

Zachowanie

Poza lęgami towarzyski i stadny; żeruje akrobatycznie na cienkich gałązkach i szyszeczkach, często zwisając głową w dół. Lata falistym lotem, stale się odzywa fletowym szczebiotem, często kończonym przeciągłym psiknięciem. Chętnie kąpie się nawet przy mrozie.

Źródła

Zdjęcie: Sławek Staszczuk (photoss [AT] hotmail.co.uk), CC BY-SA 3.0 https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Carduelis spinus male.jpg

Nagranie: Benoît Van Hecke, XC539301, CC BY-SA 4.0 https://xeno-canto.org/539301

Tekst: Wikipedia (Polish), CC BY-SA 4.0 https://pl.wikipedia.org/wiki/Czy%C5%BC_(zwyczajny)

Zobacz też